Ayetullah Sumer
Türk resim sanatının önde gelen isimlerinden biri olan Ayetullah Sumer 1905’de İzmir’de dünyaya gelmiştir. Sanat hayatına İzmir’de başlamış, ardından Marsilya, Paris ve İstanbul’da devam etmiştir. Osmanlı Devleti’nin son döneminde değişen eğitim sistemi ve sanat anlayışının etkisiyle yetişen Sumer, Cumhuriyet’in ilanıyla birlikte yeni ideallerin öncülerinden biri olmuştur. Yaşı gereği Kurtuluş Savaşı’na ve Cumhuriyet’in doğuşuna tanıklık eden […]
Evliyâ Çelebi’nin Kaleminden Kadifekale
Evliyâ Çelebi (1611-1684?) kuşkusuz dünyanın en büyük seyyahlarından biridir. Yarım asır boyunca gezip dolaştığı yerleri renkli bir şekilde anlattığı on ciltlik Seyahatnâmesi, sadece Osmanlı topraklarında değil, çevre ülkelerde yaşayan kültürler, diller ve lehçeler üzerine bilgiler sunan zengin bir hazine niteliğindedir. Seyahatnâme, önceleri sadece saray elitleri tarafından biliniyorken, ünlü tarihçi Joseph von Hammer-Purgstall tarafından 1834’de İngilizceye […]
Bestekâr Râkım Elkutlu’nun Dört Güfte Şairine Dâir
İzmir Kalkınma Ajansı’nın kültür insanları serisinin üçüncü kitabı olan “Bestekâr Hoca Mehmed Râkım Elkutlu: Hayatı ve Musikisi” adlı yayının üzerinden üç yıla yakın bir zaman geçti. Her kitapta olabileceği gibi, yayımlanmasından sonra bir takım tamamlayıcı yeni bilgilere ulaşıldı. Bu kısa yazı vesilesiyle bu bilgilerin de kayda geçirilmesi için bir fırsat doğmuş oldu. Râkım Elkutlu’nun beş […]
Evliyâ Çelebi’nin Kaleminden İzmir Liman Kalesi
Evliyâ Çelebi, 17. yüzyılın kuşkusuz en büyük Osmanlı seyyahıdır. Elli yılı aşkın süreyle Osmanlı topraklarını (Balkanlar, Anadolu, Batı Asya, Orta Doğu, Mısır) ve komşu ülkeleri gezmiş, imparatorluk kültürel zirvesinde iken gördüklerini ve yaşadıklarını Seyahatnâme adlı 10 ciltlik ünlü eserinde toplamıştır. Evliya Çelebi pek çok dilde üç asırdan fazladır ilgiyle okunmaktadır ve seyahatnâmesi gezdiği kentler ve […]
Sulu Mezarlık – Tarih İçinde Bir Hikâye
Antik bir Roma Hamamı ile bir mezarlığın ya da bir tütün mağazasının ortak yanı nedir diye sorulacak olsa ne düşünürdünüz? Konak’ın bilinen köşelerinden biri olan Kâtipzade Mescidinin hemen karşısındaki bölge, İzmir tarihi içindeki ilginç bir hikâyenin geçtiği yer olarak öne çıkıyor… İzmir’in eski haritalarına bakarken Konak’taki küçük mezarlığa gözüm takılıyor: Charles Edward Goad’ın İzmir’in sigorta […]
Kervan Köprüsü
“Pagos Dağı’na [Kadifekale] çıktık. Geniş bir tur attık. İç kısımlara, kalenin çorak bir arazi gibi görünmesine yol açan taş parçaları saçılmış. Yine de İzmir Körfezi’nin ve şehrin mükemmel görüntüsünü sunuyor. İçinde eski viran bir cami. Bir yerine Boston ismi kazılmış. Aşağıya indik ve büyük bir tatil yeri ve aynı zamanda şehrin ülkeye açılan kapısı olan […]
Anadolu’nun İlk Demiryolları
1838 tarihli Baltalimanı Anlaşması ile ihraç yasaklarının kaldırılması, İzmir merkezli ticaretin artma potansiyelini gündeme getirmiştir. Bununla birlikte develerle yapılan kervan ticaretinin süre ve hacim bakımından önemli sınırlılıkları vardı. Demiryolu ulaşımı bu sınırlılıkları aşmak için önemli fırsatlar sunuyor ve Avrupa’da giderek yaygınlaşıyordu. İzmir’de ticaret yapan yabancı tüccarlar arasında da İzmir ile Batı Anadolu’nun demiryolu ile birbirine […]
Liman-Kent İzmir’in Doğuşu
İzmir, Osmanlı hâkimiyetine girdikten sonra yaklaşık iki yüzyıl boyunca küçük bir kıyı kasabası ve esas olarak da art alanında İstanbul’un iaşesi için üretim yapılan bir tarım bölgesiydi. 16. yüzyılın sonlarından itibaren özellikle Osmanlı-İran savaşı nedeniyle değişen ticaret yolları, İzmir’i doğu ile batı arasındaki ticaretin yapıldığı bir merkez haline getirmiş ve Levant’ın Başkenti olarak adlandırılacak kentin […]
Boğos Tatikyan
Ermeni asıllı bir Osmanlı vatandaşı olan Boğos Tatikyan (1820-?), 19. yüzyılda İzmir’in kültür ve sanat ortamına önemli katkılarda bulunmuş üretken bir ressam, litografi (taşbaskı) ustası ve matbaacıdır. Osmanlı gravür sanatının öncü isimlerinden biri olan Boğos Tatikyan’ın 1820 yılında İzmir’de dünyaya geldiği, 1840’larda resim yapmaya başladığı düşünülmekte, ölüm tarihi ile eğitimine dair herhangi bir bilgiye ulaşılamamaktadır […]
İzmir Kültürpark ve İzmir Enternasyonal Fuarı
İzmir İktisat Kongresi esnasında düzenlenen yerli malları sergisi ile 1927-28 ve 1933-35 yılları arasında düzenlenen 9 Eylül Sergilerinden hareketle, dönemin İzmir Belediye Başkanı Dr. Behçet Uz, şehrin iktisadi gelişimini desteklemek amacıyla bir fuar kurma fikrini gündeme getirmiştir. Fikrin olgunlaşma devresinde dönemin İzmir Belediye Başkan Yardımcısı Suat Yurtkoru, 1933 yılında ziyaret ettiği Moskova’daki Kültürpark’tan bahsetmiş ve […]
İzmir Saat Kulesi
İzmir’in kalbinde, zamanı durduramayan ama geçmişi günümüze taşıyan zarif bir simge yükselir: Saat Kulesi. Her bir taşında tarihin izlerini, her bir saat çarkında kentin ruhunu barındıran bu ihtişamlı yapı, İzmir’in simgesi olarak asırlardır tüm görkemiyle varlığını sürdürmektedir. Konak Meydanı’nın incisi, şehrin kültürel mozaiğinin sessiz bir tanığıdır. 1900 yılında Sultan II. Abdülhamid tahta çıkışının 24. yılı tamamlanıp […]